Đặt tên cho các bến xe buýt Hà Nội - Một dự án thiết thực hướng tới lễ kỉ niệm 1000 năm Thăng Long Hà Nội.
Trong mỗi một đô thị lớn, giao thông công cộng(GTCC) chiếm một vị trí đặc biệt quan trọng trong giao thông đô thị. Đối với các nước tiên tiến, một đô thị phát triển và văn minh phải là một đô thị có hệ thống giao thông công cộng tốt. Chính vì vậy, việc phát triển hệ thống GTCC là một chính sách đúng đắn mà Hà Nội đang theo đuổi.
Với người dân sở tại thì còn đỡ, với người ngoại tỉnh hoặc du khách, một đối tượng rất quan trọng của GTCC, thì đó là một vấn đề rất lớn. Họ phải hỏi hành khách khác, hoặc lái xe, phụ xe rằng bến đỗ sắp tới có gần với địa điểm cần xuống không. Đối người ngoại quốc, không biết tiếng Việt, không không gặp được người biết ngoại ngữ, đây chính là một rào cản lớn nhất đối với họ khi sử dụng xe buýt. Qua quan sát thực tế, một ví dụ đơn giản khi tôi đi tuyến xe 14, từ Hồ Hoàn Kiến, đến Bến xe Nam Thăng Long. Có rất nhiều du khách nước ngoài muốn đến thăm “Bảo tàng Dân Tộc Học” nhưng họ thực sự gặp khó khăn khi xác định bến xuống trên đường Hoàng Quốc Việt. Bởi riêng đường Hoàng Quốc Việt hiện nay rất dài và có tới 4 bến đỗ, nếu xuống sai bến du khách có thể phải đi bộ mất gần nửa tiếng để đến địa điểm đúng. Nếu như một bến buýt được đặt tên là “Bảo tàng dân tộc học” thì sẽ giúp cho du khách rất nhiều.
Sau nhiều lần tiếp xúc với nhiều công ty lữ hành Châu Âu, tôi được biết, ở các nước tiên tiến, các bến xe buýt, tàu điện hoặc tàu metro thường được gắn với một địa danh cụ thể, Ví dụ Paris là một thành phố du lịch nổi tiếng và việc sự dụng hệ thống GTCC ở Paris thực sự dễ dàng, kể cả đối với du khách lần đầu tiên đến Paris mà không biết tiếng Pháp. Quả thực như vậy, khi đến Paris và các thành phố lớn của Châu Âu, tôi nhận thấy các điểm dừng của GTCC đều được đặt tên cụ thể. Các tên này gắn liền với địa danh, đặc điểm, đặc trưng của điểm đỗ đó. Ở các thành phố này, chỉ có duy nhất một tên cho một điểm đỗ và không điểm đỗ nào có tên trùng nhau. Việc đặt tên như vậy, giúp người sử dụng xác định nhanh chóng điểm đỗ là nơi giao nhau của các xe tuyến khác, hay chỉ la môt bến đỗ của một tuyến xe mà thôi và như vậy, ngoài việc xác định chính xác điểm cần đến, họ thực sự dễ dàng chuyển xe dễ dàng. Lấy ví dụ cụ thể ở thành phố Paris, điểm đỗ Opéra : là điểm đỗ có nhà hát thành phố, hoặc điểm đỗ “Gare du Nord”: Có nghĩa chỗ đỗ là nhà ga phía Bắc của thành phố, hoặc tên của điểm đỗ chỉ đơn thuần là tên của 2 con phố giao với nhau. Nhờ có sự đặt tên khoa học này, người dân, du khách từ các nước khác đến, không bao giờ nhầm địa điểm xuống của mình.
Chúng tôi nhận thấy, để hướng tới lễ kỉ niệm 1000 năm Thăng Long, thành phố nên thực hiện đề tài:”Đặt tên cho các bến xe GTCC”. Thay vì đơn thuần chỉ là tên phố của bến đỗ có thể đặt tên là “Văn Miếu”, hoặc là “Bảo tàng dân tộc học” đối với những tuyến đường dài. Nếu dự án “Đặt tên cho các điểm đỗ xe buýt” được thực hiện, thì đây sẽ là một dự án rất có ý nghĩa trong lễ hội 1000 năm Thăng Long – Hà Nội. Hơn nữa việc đặt tên cho các bến xe buýt sẽ càng làm cho “Dân ta biết sử ta” . Một học sinh, một khách ngoại tỉnh, khi xuống điểm đỗ có tên “Quảng trường 19 tháng 8” - gần Nhà hát Lớn Thành phố, sẽ rất tò mò và tự đặt câu hỏi: “Tại sao lại có sự kiện 19 tháng 8 hoặc 19 tháng 8 là ngày gì nhỉ ?” . Đó thực sự là một điều có ý nghĩa mà chúng ta có thể làm cho Thủ đô 1000 năm văn hiến.
Một thành phố văn minh được xây dựng trên những thay đổi nhỏ nhưng có ý nghĩa. Việc thay đổi tên bến xe buýt một cách khoa học sẽ nâng cao hiệu quả sử dụng xe buýt, đồng thời sẽ khuyến khích người dân và du khách hướng tới lịch sử và văn hóa của Việt Nam hơn thông qua việc quen thuộc tên những địa danh quan trọng.
Ths.kts. Mai Tung - van phong kien truc noi that do thi xanh
Paris 08/2008
